حسين مير حيدر
مقدمه 22
معارف گياهى ( فارسى )
كتابهاى طب سنتى آمده است با مشخصات گياه Calendula Officinalis يا Souci Officinal كه در مدارك علمى جديد ذكر شده منطبق است ، لذا پس از بررسىهاى كافى از بين نامهاى متعددى كه در دهها كتاب طب سنتى براى اين گياه آمده است نامهاى هميشهبهار ، اقحوان اصفر ، زرگل ، و قوقحان به عنوان انواع نامهاى اين گياه برگزيده شده و در اين كتاب آمده است . ولى بههرحال دانشمندان محترم خوانندهء اين كتابها توجه فرمايند كه مواد عامل و تركيبات شيميايى و خواص درمانى كه براى هر گياه در اين كتابها آورده شده است ، بدون ترديد مربوط به گياه با نام علمى مشخصى است كه براى آن ذكر شده و برخورد با اسامى مختلف قديمى تأثيرى در اصل ماجراى تركيبات شيميايى ، دارويى اعلام شده براى هر گياه ندارد و ذكر نامهاى فارسى و محلى براى اين است كه حتى الامكان در شناسايى گياه در ايران از طريق نام محلى آن نيز كمك شود . چند توصيه و خواهش به خوانندگان عزيز اين كتاب كه قصد استفاده و كاربرد آن را دارند . 1 . استفاده از توصيههاى پزشكى كه در مورد هر گياه براى معالجه بيمارىهاى خاصى در اين كتابها آورده شده است با نظر و مشورت پزشك انجام گيرد ، بخصوص در مورد گياهان سمى كه مقدار مجاز مصرف آنها محدود است ، تعيين مقدار يا دوز مصرف آن براى شرايط خاص بيمار بايد پس از معاينه بيمار توسط پزشك و طبق نظر پزشك باشد 2 . براى اين كتابها از نظر سهولت دسترسى به مطالب مورد نظر و عدم اتلاف وقت چند فهرست مفصل تهيه و تقديم شده است ، ولى بايد توجه شود در مورد انتخاب گياه براى معالجهء بيمارى خاص صرف مراجعه به فهرست كافى نيست ، زيرا در فهرست بيمارىها بهطور خيلى كلى نوشته شده است و به علاوه اينكه چه قسمتى از اندام گياه و به چه صورتى بايد مصرف شود ، بسيار مهم است و بنابراين توصيه مىشود كه تنها به مراجعه به فهرست و پيدا كردن يك گياه اكتفا نشود و حتما به شرح گياه در متن كتابها نيز مراجعه شود و توصيهها و دستور العملهايى كه در مورد نحوهء تهيه و مصرف گياه و نوع خاص بيمارى كه با خواص آن گياه مربوط مىشود و در شرح گياه آمده است مورد توجه قرار گيرد . مثلا در فهرست براى فشارخون نام زيتون برده شده است . حتما بايد به شرح گياه زيتون مراجعه شود تا معلوم شود كه برگ يا پوست درخت زيتون يا روغن زيتون و سرانجام چه قسمتى از گياه است كه بايد به كار رود و به علاوه به چه صورتى ، جوشانده يا دمكرده يا حقنه و يا استعمال